kitaifa

UTAFITI URAIS CCM-2015: Lowassa aongoza mbio za urais

Monday, July 6 2015, 0 : 0


RIPOTI ya utafiti uliofanywa na Mpango wa Utafiti na Elimu ya Demokrasia nchini (REDET), imesema Waziri Mkuu wa zamani ambaye pia ni Mbunge wa Monduli, mkoani Arusha, Bw. Edward Lowassa, ndiye anayekubalika kuwa mgombea urais ndani ya Chama Cha Mapinduzi (CCM), kati ya wagombea 37, waliohusishwa katika utafiti huo.

Kwa mujibu wa ripoti hiyo, utafiti huo ambao ni wa 18 kufanywa na REDET tangu ianzishwe mwaka 1992, umekusanya maoni ya wananchi katika mikoa 25 ya Tanzania Bara ili kupata maoni yao kuhusu Uchaguzi Mkuu, unaotarajiwa kufanyika Oktoba 25, mwaka huu.

Katika utafiti huo, wananchi waliohojiwa waliulizwa swali linalosema;
"Kama wangeshirikishwa katika mchakato wa kuteua mgombea urais kwa tiketi ya CCM, kati ya wanachama wake 37 waliochukua fomu ya kuwania urais, wangemchagua nani apeperushe bendera ya
chama katika uchaguzi Mkuu wa Rais, Oktoba".

Wagombea urais ambao hawakushirikishwa katika utafiti huo ni Banda Sonoko, Veronica Kazimoto, Muzzamil Musa Kalokola, Ritta Ngowi pamoja na Anthony Chalamila.

Utafiti huo umewahoji wananchi 1,250 kati ya 2,500 ambao walilengwa wakiwemo wanaume 624, wanawake 626 ambapo wananchi 338, sawa asilimia 27.0, walisema Bw. Lowassa anastahili kupeperusha bendera ya CCM katika nafasi ya mgombea urais.

Mgombea aliyeshika nafasi ya pili ni Waziri wa Mambo ya Nje na Ushirikiano wa Kimataifa, Bw. Bernard Membe ambaye alichaguliwa na watu 103, sawa na asilimia 8.2, Waziri Mkuu, Bw. Mizengo Pinda (90), Waziri wa Ujenzi, Dkt. John Magufuli (83) na Makongoro Nyerere (54), sawa na asilimia 4.3.

Wengine ni Waziri wa Nchi, Ofisi ya Rais (Kazi Maalumu), Profesa Mark Mwandosya (39), Waziri Mkuu mstaafu, Bw. Frederick Sumaye (17), Waziri wa Afrika Mashariki, Dkt. Harrison Mwakyembe (18), Jaji Mkuu mstaafu, Augustino Ramadhani (15) na Naibu Waziri wa Fedha, Bw. Mwigulu Nchemba (13).

Wagombea wengine ni Naibu Waziri wa Mawasiliano, Sayansi na Teknolojia, Bw. January Makamba (10), Waziri wa Katiba na Sheria, Dkt. Asha-Rose Migiro (9), Waziri wa Uchukuzi, Bw. Samuel Sitta (8) na Waziri wa Maliasili na Utalii, Bw. Lazaro Nyalandu (5).

Kwa mujibu wa REDET, wagombea wengine ni Profesa Sospeter Muhongo (5), Balozi Amina Salum Ali (2), Makamu wa Rais, Dkt.
Mohamed Gharib Bilal (3), Waziri wa Kilimo, Chakula na Ushirika, Bw. Stephen Wassira (3) na Bw. William Ngeleja (2).

Wengine ni Ally Abeid Karume (1), Amos Siyantemi (1), Jeseph Chagama (1), Dkt. Mwele Malecela (1) ambapo watafiti 25
walishiriki kufanya utafiti huo.

Miongoni mwao, 11 ni Wahadhiri wa Vyuo Vikuu na wanafunzi wa Shahada ya Uzamivu, watafiti sita wa Shahada ya Uzamili, saba ni wahitimu wa Shahada ya Kwanza na mmoja hana shahada ya Chuo Kikuu ila ni mzoefu katika ukusanyaji maoni.

Wagombea ambao majina yao yalikuwepo kwenye dodoso lakini hawakutajwa na wananchi waliohojiwa ni Dkt. Hamis Kigwangalla, Balozi Patrick Chokala, Titus Kamani, Monica Mbega, Augustine Mahiga, Boniphase Ndego, Eldophonce Bihelo, Maliki Marupu, Hans Kitine, Leons Mulenda, Luhaga Mpina, Mathiasi Chikawe, Godwin Mwapongo.

Utafiti huo pia ulilenga kupata maoni ya wananchi juu ya idadi kubwa ya wagombea urais ndani ya CCM ambapo watu 302, walisema kitendo hicho ni kielelezo cha kupanuka na kukua kwa demokrasia ndani ya chama na watu 146 walisema ni mkakati wa makusudi ili kuwaengua baadhi ya wagombea wenye mvuto kwa wengi.

Watu 121 waliotoa maoni yao katika eneo hilo, walisema huo ni mkakati wa kupata mgombea ambaye atalinda maslahi ya viongozi wa Serikali ya Awamu ya Nne.

Upande wa maoni ya wanaoomba kuteuliwa na vyama vinavyounda Umoja wa Katiba ya Wananchi (UKAWA), ripoti hiyo inasema kuundwa kwa umoja huo ni tukio jipya la aina yake katika historia ya siasa za chaguzi nchini.

Katika eneo hilo, wananchi waliulizwa swali linalohoji; "Kama leo wangeshirikishwa katika mchakato wa kuteua mgombea kwa tiketi ya UKAWA, kati ya wanachama waliotangaza nia na wanaotarajiwa  kutangaza, wangemchagua nani apeperushe bendera ya umoja huo katika Uchaguzi Mkuu ujao".

Kutokana na swali hilo, watu 289 walimtaja Dkt. Wilbroad Slaa, Profesa Ibrahim Lipumba (170), Freeman Mbowe (90), James Mbatia
(40), Dkt. Emmanuel Makaidi (8) na George Kahangwa (2).

Kuhusu wagombea waliopo nje ya UKAWA, swali lilihoji kuwa; "kama wangeshirikishwa katika mchakato wa kuteua mgombea kutoka upinzani nje ya UKAWA, kati ya wanachama wake waliotangaza nia, wanaotarajiwa kutangaza, wangemchagua nani kugombea urais katika uchaguzi".

Maoni yaliyokusanywa yanasema Kiongozi wa Chama cha ACT-Wazalendo, Bw. Zitto Kabwe alipata kura 106, Chama cha Demokrasia Makini (13), UDP (12), TLP (8), ADC (6) DP (6), CCK (3), CHAUSTA (2), APPT-Maendeleo (1).

Pia utafiti huo uliwauliza wananchi sifa anazopaswa kuwa nazo Rais wa Awamu ya Tano kupitia swali lililohoji; "Ni sifa gani kubwa itawafanya wampigie kura mgombea urais wa Jamhuri ya Muungano katika uchaguzi ujao".

Wananchi 452 waliotoa maoni yao, walisema wanamtaka mgombea mwadilifu kwa kauli na vitendo vyake, watu 310 walisema anayesaidia wanyonge na maskini, watu 92 walisema mwenye uzoefu katika uongozi, watu 57 walisema mwenye elimu kubwa, kutoka kanda yao watu (7), mgombea wa jinsia yao (2), dini yao (2).

Pia utafiti uliuliza swali linalosema; "ungependa Serikali ijayo itilie mkazo zaidi katika jambo gani". Watu 298 walisema elimu, kilimo (175), ajira (150), afya (124), kupambana na rushwa (80), maji (68), barabara (43), viwanda (41), mikopo na mitaji (33), umeme (28), kukomesha migogoro ya ardhi (19), ujenzi wa makazi na nyumba bora (7), demokrasia (8), Katiba Inayopendekezwa (4) na Muungano (1).

Kwa mujibu wa utafiti huo, wananchi waliulizwa swali lililohoji, "Rais Jakaya Kikwete amekuwepo madarakani kwa miaka 10, je, kwa kiasi gani umeridhishwa na utendaji kazi wake". Wananchi 380 waliotoa maoni yao, walisema utendajikazi wake unaridhisha, watu 335 walisema hawaridhiki.

Swali lingine lilihoji; "Tuzungumzie mafanikio ya Rais Kikwete katika kipindi cha utawala wake, je, unaweza kunitajia suala moja la mafanikio''.

Watu 441 walisema Rais Kikwete amefanikiwa kuboresha miundombinu, maendeleo katika sekta ya elimu (165), kuongeza idadi ya wanawake katika uongozi (73), maendeleo katika sekta ya afya (48), sekta ya maji (40), kukuza uchumi (38), kilimo (24) na maendeleo ya michezo (22).

Vita dhidi ya malaria na UKIMWI (21), kupambana na rushwa (19), kukuza uhuru wa vyombo vya habari (19), kupata misaada nje/wahisani (9), kusuluhisha migogoro ya ndani na nje ya nchi (8).

bunge la lala salama: upinzani wazua tafrani bungeni

Friday, July 3 2015, 0 : 0


SPIKA wa Bunge la Jamhuri ya Muungano, Bi. Anne Makinda, jana aliahirisha kikao cha 41 cha mkutano wa 20 baada ya Mbunge wa
Ubungo, Bw. John Mnyika, kuomba mwongozo wa Spika.

Akiwa amesimama, Bw. Mnyika aliomba mwongozo wa kanuni 53, kifungu (1), kifungu kidogo cha 6 na kanuni ya 86, kifungu kidogo cha 1,5 na 6 akisema ratiba ya shughuli za Bunge, imekosewa kwa kuingiza Miswada mitatu mipya ukiwemo Muswada wa Sheria ya Kulinda Watoa Taarifa za Uhalifu na Mashahidi wa mwaka 2015.

Bw. Mnyika alisema ni aibu Miswada hiyo mitatu ambayo ni muhimu kwa nchi, kuletwa kwa hati ya dharura ambapo Juni 29, mwaka huu, wabunge walipokuwa katika semina kwenye Ukumbi wa Msekwa, walikataa Miswada hiyo isipelekwe bungeni.

Mbunge huyo alikwenda mbali zaidi na kumtaka Bi. Makinda, aiondoe Miswada hiyo na ratiba ya Bunge irekebishwe kauli ambayo ilimchefua Spika na kumtaka Mnyika aifute kauli hiyo na kukubali kuifuta.

Baada ya Bw. Mnyika kutekeleza agizo hilo, Bi. Makinda alisema hakuna kanuni iliyovunjwa ndipo wabunge wa upinzani wakaanza kulalamika na mbunge mmoja wa CCM alitoa kauli ya kuwataka upinzani watoke lakini wakasema hawatoki na wamechoka kuburutwa.

Mnadhimu Mkuu wa Kambi Rasmi ya Upinzani Bungeni, Bw. Tundu Lissu, aliwaongoza wabunge wa upinzani kutetea msimamo wao akiwataka wasimame ambapo kutokana na hali hiyo, Bi. Makinda alitangaza kuahirisha Bunge na kuitaka Kamati ya Uongozi ikakutane na Bunge litakutana baadaye.

Wakati Spika anatoka bungeni, wabunge wa upinzani walikuwa wakisema wamechoka kuburutwa na wale wa CCM wakiwaambia watakutana Oktoba kwenye Uchaguzi Mkuu.

Lissu azungumza

Baada ya kutoka nje ya Bunge, Bw. Lissu alisema kitendo cha Serikali ya CCM kupeleka Miswada mitatu bungeni kwa hati ya dharura na kutaka kuipitisha kwa haraka ni uvunjifu wa kanuni za Bunge.

"Hili ni shinikizo la Marekani ili iweze kuwapatia fedha za Millenium Challenge Corporation (MCC) Septemba, mwaka huu...ndugu zangu, wabunge waliikataa Miswada hii isipitishwe ila Maofisa wa Wizara walivyokuja kuzungumza na Kamati ya Bunge ya Nishati na Madini, walisema kuna msukumo wa MCC.

"Haiwezekani Miswada mitatu ikapitishwa kwa wakati mmoja na mbaya zaidi ikaingizwa bungeni kwa hati ya dharura, kunanini hadi Serikali iwe na uharaka kiasi hicho," alihoji.

Aliongeza kuwa, Miswada hiyo ni muhimu sana lakini kutokana na maandalizi yake, haiwezi kutendewa haki kwani muda wa kupitia vifungu vyote ni mchache na kitakachotokea ni ndio na hapana.

Alisema Muswada wa Mafuta na Gesi una vifungu 261 na vifungu vidogo zaidi ya 3000 na mingine ina zaidi ya vifungu 150 akihoji mbunge gani anayeweza kupitia vifungu hivyo kwa siku nne ambapo yeye kama Mwanasheria, anahitaji miezi mitatu aweze kuchambua vizuri.

Bw. Lissu alisema mara nyingi Serikali imekuwa ikikataa kupitishwa Miswada kwenye Bunge la bajeti hivyo anashangaa kwanini mwaka huu akisema kuna jambo lipo nyuma ya pazia.

Alisema Bunge la 10 limeweka rekodi ya aina yake ambapo Spika ameweza kuahirisha vikao vya Bunge mara nyingi kuliko mabunge yote yaliyopita kwa sababu za kichama na maslahi binafsi ambayo hayana tija kwa Taifa.

Kauli ya Serikali, wabunge wa CCM

Akizungumzia sakata hilo, Waziri wa Nishati na Madini, Bw. George Simbachawene, baada ya kutoka katika kikao cha wabunge wa CCM, alisema wabunge wamekubaliana kuhakikisha wanatumia wingi wao ili Miswada hiyo ipite kwani ni muhimu kwa Taifa.

Alisema wao ndio watakuja kujibu maswali kwa wananchi hivyo hawako tayari kuona sheria nzuri za kulinda maslahi ya rasilimali
za nchi inakosekana.

Aliongeza kuwa, wabunge wamekuwa wakiutaka Muswada wa kulinda rasilimali za nchi kama mafuta na gesi ili kuhakikisha kuwa rasilimali hizo zinakuwa na amani tofauti na ilivyo sasa.

"Kimsingi tumekutana kama chama na kukubaliana kuwa Miswada hii lazima ipite na ikishindikana, niweke wazi Watanzania wataumia," alisema na kuongeza kuwa, kinachoonekana sasa ni kuwepo kwa mvutano wa kundi ambalo linasimamia uchumi na lingine linafanya kazi za kisiasa
ndani ya Bunge ili kupotosha wananchi.

"Naongea hapa nikiwa na kofia mbili moja ni kada wa CCM na mbunge, pili Waziri wa Serikali hivyo siwezi kukubali upotoshaji wa taarifa kuhusu sheria hii ambayo itawaondoa wananchi katika umaskini," alisisitiza na kuongeza kuwa;

"Hivi hata sheria hii ikizungumzia uundwaji wa Mamlaka ya Udhibiti Petroli (PURA) ni kitendo kibaya jamani...hawa wanalo jambo, wananchi wanapaswa kuwapuuza...tutatumia wingi wetu kupitisha ila kanuni pia zinataka wengi wakikubali jambo lipite," alisema.

  • Wanunua madaraka wamkera JK

    Monday, July 6 2015, 0 : 0


    RAIS Jakaya Kikwete, amewataka viongozi wa dini nchini kutowapa mwanya wanasiasa wenye dhamira ovu ya kuwafarakanisha Watanzania bali waendelee kukemea matumizi mabaya ya fedha, rushwa na hujuma katika Uchaguzi Mkuu hasa kipindi hiki.

    Alisema ipo haja ya viongozi hao kuendelea kuwakemea wanasiasa  wanaopenda madaraka kwa gharama yoyote wakitumia fedha kununua ushindi au ubaguzi wa rangi, kabila, dini, kuwabagua wapinzani wao na kujijenga zaidi kisiasa.  

    Rais Kikwete aliyasema hayo jana katika Maadhimisho ya Miaka 125 ya Injili katika Dayosisi ya Kaskazini Mashariki ya Kanisa la Kiinjili la Kilutheri Tanzania (KKKT), yaliyofanyika katika Viwanja vya Mbuyukenda, mkoani Tanga.

    Aliwaomba viongozi wa dini na wananchi, wasiwasikilize wanasiasa wenye dhamira ovu wala kuwaendekeza kwani mchezo wao ni mauti ya Watanzania hivyo wawakatalie kwa macho makavu.

    Alisema si vyema kukaa kimya dhidi ya watu wanaokiuka maadili na kuchochea mifarakano katika Taifa kwani watu hao si wema bali wataifikisha nchi pabaya hivyo wasiruhusiwe kuchezea dini zetu ambazo ni mhimili muhimu wa amani yetu tofauti na ukabila.

    "Tusikubali kumchukiza Mungu akatukasirikia na kutuadhibu kwa jambo ambalo liko ndani ya uwezo wetu kulizuia lisitokee, mambo yakiharibika hatuwezi kumlaumu mtu mwingine yeyote bali sisi wenyewe.  

    "Katu hatuwezi kusema ni mapenzi ya Mungu bali itakuwa ni makosa yetu wenyewe, nawaomba viongozi wa dini mlisaidie Taifa letu, limeni mraba wenu vizuri nasi tulime wetu, msiwape nafasi viongozi wa siasa na hata wa dini kutumia majukwaa ya dini kuendeleza maslahi yao
    ya kisiasa hasa kupandikiza chuki katika jamii," alisema.

    Rais Kikwete aliongeza kuwa, Serikali inawategemea viongozi wa dini wasiwe sehemu ya makundi ya wagombea au vyama vya siasa bali wanapaswa kuwa pande zote ili waweze kufanya vizuri kazi yao ya kuliponya Taifa kama kutatokea matatizo.

    Aliongeza kuwa, Serikali haitegemei viongozi wa dini wawapangie waumini wao vyama au viongozi wa kuwachagua bali wawahimize na kuwakumbusha waweze kutumia haki na wajibu wao vizuri.

    "Muwakumbushe mambo muhimu matatu, kwanza kujiandikisha, pili, kujitokeza kwenda kupiga kura, tatu kuchagua viongozi wazuri wasio waovu, wasiofanana na uovu na kuukaribia uovu, watakaosukuma mbele gurudumu la maendeleo na kujali maslahi mapana ya jamii husika na nchi yetu," alisema Rais Kikwete.

    Aliwaomba waendelee kuiombea Tanzania iendelee kuwa ya amani na utulivu ili watu wake wadumishe upendo na mshikamano miongoni mwao na kuombea Uchaguzi Mkuu ujao uwe salama ili Taifa lipate viongozi wazuri, liendelee kuwa tulivu kabla, baada ya uchaguzi.

    Alisema historia inaonesha kuwa, katika nchi nyingi za Afrika wanasiasa hutumia kupindi cha uchaguzi kufanya maasi hivyo uadilifu na tahadhari kubwa inahitajika.

    Kwa upande wake, Askofu wa Kanisa hilo Dayosisi ya Kaskazini Mashariki, Dkt. Stephen Munga, alisema ili Taifa liweze kuvuka kipindi cha uchaguzi salama, Uchaguzi Mkuu ufuate misingi yote iliyowekwa na Tume ya Taifa ya Uchaguzi (NEC), ili kuwapa uhuru wananchi waweze kuchagua viongozi wanaowataka.

  • Ushirikina kwa walimu, mapya zaidi yaibuka

    Monday, July 6 2015, 0 : 0


    SAKATA la walimu wa Shule ya Msingi Nambaza, katika Wilaya ya Bunda, mkoani Mara, kufanyiwa vitendo vya kishirikina na kutishiwa maisha, limeendelea kuumiza vichwa vya viongozi wilayani humo.

    Viongozi hao, leo wanatarajia kukutana katika kikao ambacho kitamshirikisha Mkurugenzi wa Halmashauri ya Wilaya, Ofisa Utumishi na Ofisa Elimu wa Wilaya hiyo ili kujadili hatima ya walimu wa shule hiyo ambao wote wamefungasha mizigo yao na kutoweka kijijini hapo wakihofia kuuawa na baadhi ya ndugu wa watuhumiwa.

    Kaimu Ofisa Elimu wa Wilaya hiyo, Bw. Ruben Kaswamila, ameliambia gazeti hili kuwa kikao hicho pamoja na mambo mengine, pia kitajadili tukio zima la Nambaza ambalo ni la aibu na kushangaza ili kuangalia uwezekano wa kuwahamisha walimu wote wageni na kuwapangia vituo vingine.

    "Kesho (leo) tutakuwa na kikao ambacho kitamhusisha Mkurugenzi, Ofisa Utumishi na mimi Kaimu Ofisa Elimu ili kujadili suala zima la Nambaza na hatima ya walimu wa shule hiyo waliodhalilishwa.

    "Mwelekeo wa kikao ni kuwahamisha walimu wote wageni na kuwapangia vituo vingine vipya vya kazi kwani kuendelea kuwaacha hapo ni kuwahatarishia maisha maana hata kisaikolojia hawawezi kufundisha shuleni hapo kwa ufanisi," alisema.

    Alisema uhamisho huo hautawahusu walimu watatu wa shule hiyo, Bw. Sospeter Mafuru ambaye ni Mwalimu Mkuu, Bw. Medard Munaku anayestaafu Juni, 2016 na Bw. Renatus Molla ambaye naye anastaafu Februari, 2016 ambao ni wazaliwa wa kijiji hicho ambao watabaki hapo shuleni kuwafundisha watoto.

    Aliongeza kuwa, Serikali ya kijiji na wanakijiji kwa ujumla watatafuta wenyewe walimu ili waongeze nguvu shuleni hapo.

    "Kwakuwa wanakijiji ndio waliosababisha hayo, watafute wenyewe walimu wa kuwafundishia watoto wao kama ni wanafunzi waliomaliza kidato cha nne na cha sita wakubaliane, mshahara wawalipe wao kwa sababu walimu walioletwa na Serikali, hawahitajiki kijijini," alisema.

    Wakizungumza na gazeti hili kwa nyakati tofauti, walimu wazawa kijijini hapo ambao inadaiwa ndio watabaki kufundisha watoto, walisema hawako tayari kurudi kufundisha shuleni hapo na kama mwajiri alikuwa na mpango wa kuwafukuza kazi afanye hivyo si kurudi Nambaza.

    Bw. Mafuru alisema jana alifuatwa na watu ambao walimtukana, kumtemea mate na kutishia kumuua tukio ambalo ameliripoti polisi sasa kwanini aendelee kukaa kijijini hapo.

    "Mimi ni mzawa wa kijiji hiki lakini ni mtumishi wa Serikali kama walivyo watumishi wengine, utumishi wangu ndio umesababisha nitendwe vibaya, nitishiwe kuuawa na kuonekana sifai na adui miongoni mwa wanakijiji, natishiwa sasa iweje niendelee kuwepo kijijini.

    "Nambaza sitakiwi tena nitauawa, uhai wa maisha yangu ni bora kuliko kazi, kama mwajiri anataka kunifukuza kazi afanye hivyo lakini siwezi kurudi Nambaza kufundisha," alisema.

    Kwa upande wake, Molla alisema, hawezi kurudi kufundisha Nambaza kwani amevumilia mengi pamoja na kumpoteza mtoto wake katika mazingira ya kishirikina lakini bado anatishiwa kuuawa hivyo ni bora afukuzwe kazi akafanye shughuli nyingine kama mwajiri anaona kumbakiza kijijini hapo atakuwa amemtendea haki kwa sheria za utumishi.

    "Sitarudi Nambaza, nipo tayari kufukuzwa kazi, mizigo na familia yangu nimeitoa Nambaza baada ya kutendwa vibaya na wanakijiji, nimetishiwa kifo na hao hao wanakijiji, kurudi hapo ni kwenda kufa, siwezi kufuata kifo ninachokiona hadi Mwenyezi Mungu atakapoamua," alisema.

    Aliongeza kuwa, mwaka 2014 mwanaye alikufa katika mazingira ya kutatanisha kishirikina kwani hakuugua bali alianguka njiani akitembea na kufa papo hapo.

    Mwalimu Munaku, ambaye tayari amekwishajiondosha kijijini hapo akihofia kuuawa kutokana na vitisho kutoka kwa wanakijiji, hakuweza kupatikana ili kuzungumza kama yuko tayari kuendelea kufundisha shuleni hapo ama la.

  • Muswada wa Sheria ya Petroli wapita

    Monday, July 6 2015, 0 : 0


    BUNGE la Jamhuri ya Muungano, jana lilipitisha Muswada wa Sheria ya Petroli wa mwaka 2015 ambapo Miswada mingine miwili, itapitishwa leo  licha ya wabunge wa upinzani kutohudhuria vikao bungeni, Dodoma.

    Miswada hiyo ni Muswada wa Sheria ya Usimamizi wa Mapato ya Mafuta na Gesi wa mwaka 2015 na Muswada wa Sheria ya Uwazi na Uwajibikaji katika Tasnia ya Uchimbaji Tanzania wa mwaka 2015.

    Akizungumza bungeni jana, Spika wa Bunge, Bi. Anne Makinda, alisema wabunge wamefanya kazi kubwa ya kuhakikisha Muswada huo unapita.

    "Nawashukuru wabunge wote kwa kazi kubwa mliyoifanya, leo (jana), ilikuwa siku ya mapumziko lakini mmefika kwa wingi...kesho (leo), Waziri atajibu michango ya wabunge kuhusu Miswada iliyobaki, Bunge litakaa kama Kamati na kuipitisha, Jumanne itakuwa mapumziko," alisema.

    Akijibu michango ya wabunge kuhusu Muswada huo, Waziri wa Nishati na Madini, Bw. George Simbachawene, alisema michango yote ya wabunge wameichukua ambapo Serikali haikukurupuka kuandaa Miswada hiyo kama wabunge wa upinzani wanavyodai.

    Alisema wapinzani wanasema kulikuwa na malalamiko mengi katika mikataba ya madini lakini katika Miswada hiyo, kuna uwazi na udhibiti mkubwa wa rasilimali hiyo ili iwanufaishe Watanzania na Taifa.

    Kwa upande wake, Naibu Waziri wa Wizara hiyo, Bw. Charles Mwijage, alisema wananchi wa Uganda wanakuja kujifunza Tanzania na kama suala kukopi kutoka nchi hiyo ni sawa kwani hata Mjapani amekopi gia box ya gari aina ya Land Rover.

    Baadhi ya wabunge waliotoa michango ya juu ya Miswada hiyo, walisema Serikali inapaswa kuungwa mkono kwa kuipeleka Miswada husika kabla Serikali ya Awamu ya Nne haijaondoka madarakani ili isichakachuliwe.

    Waziri wa Katiba na Sheria, Dkt. Asha-Rose Migiro, alisema miswada hiyo si kweli kwamba imepelekwa kwa hati ya dharura bali imefuata utaratibu wote wa kisheria kama Miswada mingine ilivyopitishwa

    Mbunge wa Wawi, Hamadi Rashidi na Said Suleiman Said, wote kutoka (CUF) ndio wabunge pekee kutoka upinzani waliohudhuria kikao cha Bunge hadi kupitishwa kwa Muswada huo.

    Wakati huo huo, Mbunge wa Korogwe Vijijini, mkoani Tanga, Bw. Steven Ngonyani marufu kama Profesa Majimarefu, jana alizidiwa ghafla bungeni ambapo wabunge wenzake walimsaidia kumbeba na kumpakia katika baiskeli ya wagonjwa na kupelekwa katika zahanati ya bunge ambako alitundikiwa dripu.

    Habari ambazo gazeti hili imezipata, zinasema Bw. Ngonyani alifanyiwa upasuaji wa mguu hali iliyomfanya kutembea kwa tabu akitumia visaidizi.

    Wabunge UKAWA

    Wabunge wawili, Bw. Joseph Selasini wa Rombo (CHADEMA) na Bw. Khalifa Suleiman Khalifa wa Gando (CUF), jana walitoka nje ya Bunge ili kuungana na wenzao zaidi ya 40 waliopewa adhabu ya kutohudhuria vikao vya Bunge kwa siku tano na wengine hadi Bunge litakapoisha.

    Hali hiyo ilitokea bungeni jana baada ya wabunge hao kupinga taarifa ya Kamati ya Haki Maadili na Madaraka ya Bunge ambayo ilidai kuwapa onyo kali baada wabunge hao kukiri kuhusika na vurugu bungeni.

    Wabunge hao waliomba mwongozo wa Spika ambaye aliwajibu kama wanachodai sio cha kweli, kumbukumbu zipo lakini kama wanataka kuondoka waondoke ndipo wakaondoka.

    Akichangia suala hilo, Waziri wa Nchi, Ofisi ya Waziri Mkuu (Sera, Uratibu na Bunge), Bi. Jenista Mhagama, alisema Sheria zipo wazi kwani utaratibu wa kupinga upo lakini wabunge hao wanawapotezea muda.

  • Kizimbani kwa kumuua baba mzazi kwa shoka

    Monday, July 6 2015, 0 : 0


    JESHI la Polisi Wilaya ya Maswa, mkoani Simiyu, limemfikisha mahakamani mkazi wa Kijiji cha Igongwa, wilayani humo, Majingwa
    Ndushi (32), kwa kosa la kumuua baba yake mzazi, Ndushi Majingwa (65) kwa kumkata na shoka kichwani.

    Mbele ya Hakimu Tumain Marwa, Mwendesha Mashtaka wa Polisi, Nassibu Swedy, alisema mshtakiwa alitenda kosa hilo Mei 30, mwaka huu, saa tatu asubuhi kijijini hapo.

    Alisema kabla ya kufanya mauaji hayo, mshtakiwa alifika nyumbani kwa baba yake akiwa na shoka mkononi na kumkuta akiwa amekaa, wakaanza kuzozana kwa maneno na kushindwa kuelewana ndipo akaamua kumshambulia kwa kumkata kwa shoka kichwani na kufa papo hapo.

    Aliongeza kuwa, chanzo cha mauaji hayo ni mgogoro wa muda mrefu wa kifamilia kati ya marehemu na mwanaye ambaye ni mshtakiwa.

    "Baada ya mshtakiwa kufanya tukio hilo, alitoroka lakini alikamatwa baada ya muda mfupi na kufikishwa Kituo cha Polisi wilayani Maswa.

    Hata hivyo, mshtakiwa hakutakiwa kujibu lolote kwa kuwa mahakama hiyo haina uwezo wa kusikiliza kesi za mauaji hivyo kesi hiyo itatajwa tena Julai 15, mwaka huu. Mshitakiwa alirudishwa mahabusu.

kimataifa

Mazungumzo ya pili yaitishwa Brazzaville

Monday, July 6 2015, 10 : 7


JAMHURI ya Congo Brazzaville imesema kuwa inaandaa mazungumzo ya kitaifa ambayo yatafanyika nchini humo kuhusu uandaaji wa uchaguzi ujao, mazungumzo hayo  yatakayoihusisha chama tawala pamoja na vyama vya upinzani.

Tamko la kuandaliwa kwa mazungumzo hayo yalitolewa na Rais Denis Sassou Nguesso wa Jamhuri ya Congo Brazaville wakati alipokuwa akizungumza na waandishi wa habari.

Hata hivyo Rais Nguesso hakutaja kuwa ni vyama gani pamoja na viongozi gani watakaoalikwa katika mazungumzo hayo.

Hapo awali vyama vya upinzani nchini humo vilisusia mazungumzo ya Rais Sassou-Nguesso ya mwezi uliopita wa Juni yaliyokuwa na lengo la kuandaa uwanja wa mazungumzo ambapo wapinzani walisusa kushiriki mazungumzo hayo.

Kuendelea utawala wa Denis Sassou Nguesso ndilo jambo lililozusha hitilafu kati ya viongozi wa serikali, chama tawala na vyama vya upinzani.

Sassou Nguesso aliingia madarakani mwaka 1997 na katika miezi ya hivi karibuni amekuwa akifanya juhudi za kubadilisha katiba ili aendelee kubakia madarakani.

Katiba ya Congo Brazzaville ambayo ilianza kutekelezwa mwaka 2002 imeweka kikomo cha urais ambacho ni duru mbili tu.

Aidha kwa mujibu wa katiba hiyo, umri wa rais pia umewekewa mipaka ambao ni miaka 70.

Kwa mujibu wa katiba ya sasa, duru ya pili ya uongozi wa Sassou Nguesso ambaye ana umri wa miaka 71, inamalizika mwaka ujao hivyo katika hali hiyo, rais huyo haruhusiwi kusimama kama mgombea wa urais katika uchaguzi ujao.

Ange Edouard Poungui, seneta wa chama cha upinzani cha UPADS amesema katiba ya sasa ya nchi hiyo iliyopitishwa Januari 20 mwaka 2002 na kubainisha kwamba katiba hiyo haipaswi kubadilishwa.

Katika mazingira ya sasa, hatua ya Rais Denis Sassou-Nguesso ya kung'ang'ania kubadilisha katiba ya nchi ili kujiandalia mazingira ya kubakia madarakani ni suala ambalo bila shaka linaweza kuzidisha mgogoro wa nchi hiyo.

Kama rais huyo atapuuza matakwa ya wananchi basi kuna uwezekano wa yale yaliyotokea Burkina Fasso yanaweza yakatokea Congo Brazzavile pia hivo ni vyema rais huyo awe makini.

"

Tarehe ya kutangaza Matokeo ya Uchaguzi Burundi yatangazwa

Thursday, July 2 2015, 0 : 0


TUME ya Uchaguzi ya Burundi imetangaza kuwa matokeo ya uchaguzi wa Bunge na Madiwani uliofanyika nchini humo Jumatatu ya wiki hii yatatangazwa siku tatu hadi nne zijazo.
 
Duru za habari nchini humo zinasema kuwa sababu zilizopelekea kuongezwa muda wa matokeo ya mwisho ya uchaguzi huo ni kuongezeka kwa muda wa zoezi la kuhesabu kura za uchaguzi wa Bunge kwenye vituo viwili tofauti vya kupigia kura.

Aidha, maofisa wa tume hiyo ya uchaguzi wametumwa kwenye maeneo mbalimbali nchini humo kwa ajili ya kukusanya masanduku ya kura.

Taarifa inasema kuwa siku moja kabla ya kufanyika kwa uchaguzi huo,Rais Pierre Nkurunziza ametaka jamii ya kimataifa kuheshimu uhuru wa nchi hiyo, aidha jamii ya kimataifa, umoja wa Afrika AU na nchi za eneo la mashariki na kati mwa Afrika; awali ziliitaka Burundi ziahirishe Uchaguzi lakini Viongozi wa nchi hiyo walikataa.

Wakati huo huo, Maelfu ya raia wa Burundi wameendelea kukimbia nchi yao na kwenda nchi jirani licha ya uchaguzi wa Bunge uliofanyika juzi nchini humo na kususiwa na vyama vya upinzani.

Msemaji wa Kamisheni Kuu ya Wakimbizi ya Umoja wa Mataifa, Melissa Fleming amesema kuwa katika siku chache za hivi karibuni raia wapatao elfu 10 wa Burundi wamekimbia nyumba na makazi yao.

Taarifa zinasema kuwa Warundi hao wamekimbia makazi yao na kwenda katika nchi za jirani ambazo ni Tanzania, Rwanda na Jamhuri ya kidemokrasia ya Congo.

Aidha, Kamisheni hiyo imesema kuwa wakimbizi hao wamefanikiwa kutoroka na kwenda katika nchi hizo za jirani licha ya serikali ya nchi hiyo kufunga mipaka yote ya nchi hiyo, aidha taarifa zaidi zinasema kuwa idadi ya watu ambao wanakimbia machafuko nchini Burundi inazidi kuongezeka.

  • IS yaua Askari 64 Misri

    Monday, July 6 2015, 10 : 9


    VYOMBO vya habari nchini Misri vimetangaza kujiri mashambulizi kadhaa ya kigaidi dhidi ya askari wa serikali ya Misri na wapiganaji wa kundi la IS, kaskazini mwa nchi hiyo katika maeneo tofauti ya Peninsula ya Sinai mapema hapo jana.

    Kwa mujibu wa taarifa hizo, askari wasiopungua 30 waliuawa  asubuhi ya jana katika shambulio la bomu lililokuwa limetegwa ndani ya gari katika eneo la al-Sheikh Zuweid nchini humo.

    Mbali na uvamizi huo, wanachama wengine wa kundi la kigaidi la IS walivamia idara ya polisi katika eneo hilo suala lililopelekea askari kujibu mashambulizi hayo.

    Mbali na eneo la al-Sheikh Zuweid, magaidi hao wametekeleza mashambulio mengine kama hayo katika maeneo tofauti na hivyo kuifanya idadi ya askari waliouawa kufikia 64.

    Mpaka sasa tayari kundi la Answar Baitul-Muqaddas ambalo limetangaza utiifu wake kwa kundi la kigaidi na kitakfiri la IS limetangaza kuhusika na mashambulio hayo huku likiahidi kuendeleza vitendo hivyo.

    Kwa mujibu wa jeshi la Misri, jumla ya vituo 15 vya upekuzi vya jeshi vimeshambuliwa na magaidi hao.

    Pia taarifa nyingine inasema kuwa magaidi 35 waliuawa katika mashambulio hayo.

    Kutokana na mashambulizi hayo, jeshi la Misri limetangaza kuchukua hatua mpya za kiusalama kwa lengo la kukabiliana na wimbi la vitendo vya kigaidi vinavozidi kuikabili nchi hiyo.




    "

  • Google yaomba radhi kuwaita wapenzi 'sokwe'

    Monday, July 6 2015, 10 : 8


    KAMPUNI ya mtandao wa Google imeomba radhi baada ya kutoa picha ya wapenzi wawili, Wamarekani wenye asili ya Afrika  maelezo ya picha hiyo yaliwaita wapenzi hao 'sokwe'.

    Kampuni hiyo ya Google imesema kuwa inaomba radhi sana kwa kuchapishwa kwa maelezo hayo ambayo katika hali moja au nyingine yanaonekana kuwa ni ya kibaguzi.

    "Tunachukua hatua hii ya kuomba tahadhari mapema ili kuzuia ili kuzuia mtazamo wowote hasi unaoweza kuchukuliwa na jamii kutokana na maelezo ya picha ya wapenzi hao," alisema msemaji wa kampuni hiyo.

    "Kazi ya kuandikia maelezo 'kulebo' bado inaendelea na hivyo tumejipanga vyema zaidi ili kuepuka matatizo kama haya yasijirudie huko mbeleni" alisema msemaji huyo.

    Pia Mkurugenzi Mkuu wa kampuni ya Google katika kitengo cha Ubunifu, Yonatan Zunger alisema kuwa jambo hilo ni kosa kwa asilimia 100 na ameahidi kulifanyia kazi mara baada ya kupata taarifa hizo.

    Miongoni mwa wale waliopata fursa ya kusoma ujumbe huo kupitia mitandao ya kijamii wameuita ujumbe huo kuwa ni kuendeleza ubaguzi wa rangi.

    "

  • Wahamiaji walioingia Ulaya wafikia 137,000

    Monday, July 6 2015, 10 : 8


    IDADI ya wahamiaji na wakimbizi waliovuka Bahari ya Mediterenia mwaka 2015 imefikia watu 137,000 ambao waliongia Ulaya kati ya mwezi Januari na Juni rekodi ambayo haijawahi kutokea katika miaka ya nyuma.

    Ripoti hiyo ilitolewa jana na Shirika la Umoja wa Mataifa la Kuhudumia Wakimbizi, UNHCR.

    Ripoti hiyo ya UNHCR imesema kuwa mizozo ndiyo sababu kubwa hasa ya idadi hiyo kubwa ya wakimbizi na wahamiaji waliofanya safari hatarishi za kuvuka Bahari ya Mediterenia, ingawa pia utesaji ulichangia.

    Ripoti imesema pia kuwa idadi hiyo imezidi ile ya mwaka jana wakati kama huo kwa asilimia 80.
    Wengi wa wakimbizi na wahamiaji hao wanatokea nchini Syria, Afghanistan na Eritrea.

    Ripoti hiyo inasema idadi ya vifo baharini pia ilivunja rekodi mwezi Aprili ambapo watu zaidi ya 1,300 walizama na kufa huku wengine hawajulikana walipo mpaka leo.


    "

  • Human Rights Watch yalaani jinai za Saudia

    Monday, July 6 2015, 10 : 7


    SHIRIKA la Haki za Binadamu la Human Rights Watch limelaani jinai zinazoendelea kufanywa na Saudi Arabia za kuua raia wasio na hatia huko Yemen.

    Mkurugenzi Mtendaji wa Shirika hilo Sarah Leah Whitson,amesema kuwa shirika hilo limeagiza kufanyika kwa uchunguzi wa Matukio yote yanayofanywa na Saudia na kufidiwa hasara zote zilizosababishwa na mashambulizi ya kikatili ya Saudia nchini humo.

    Ripoti iliyotolewa na shirika hilo inasema kuwa ndege za Saudia tangu mwanzoni mwa mwezi Aprili mwaka huu zimekuwa zikishambulia maeneo ya raia Nchini Yemen na kuharibu Makazi ya watu, masoko pamoja na Shule kadhaa vikiwemo pia vituo vya mafuta.

    Ripoti hiyo inasema kuwa  mamia ya raia wakiwemo watoto wadogo na wanawake wameuawa kwenye mashambulizi hayo ya Saudia.

    Wakati huo huo;Jeshi la Saudi Arabia limetangaza kuuawa kwa wanajeshi wake watatu na mwanajeshi mmoja wa Umoja wa Falme za Kiarabu katika mashambulio ya roketi yaliyofanywa na jeshi la Yemen na vikosi vya kujitolea vya wananchi wa nchi hiyo.

    Hapo jana jeshi hilo la Saudia limetoa taarifa hiyo na kusema kuwa, Sajenti Farhan Ahmad al Haqvi na Ofisa Binafsi Ahmed Musa Motmi ambao  ni wanajeshi wa nchi kavu waliuawa katika mashambulizi hayo huko Jizan, Saudi Arabia.

    Aidha, mashambulizi hayo ya kulipiza kisasi ya Yemen yameua  Ofisa binafsi daraja la kwanza, Ali Saeed al Zahrani wa vikosi vya mstari wa mbele katika Mkoa wa Asir wa kusini Magharibi mwa Saudia.

    "

    "

biashara na uchumi

TTCL yaibuka mshindi Sekta Mawasiliano

Monday, July 6 2015, 0 : 0


KAMPUNI ya Simu nchini Tanzania (TTCL) imeibuka mshindi wa kwanza katika Sekta ya Habari na Mawasiliano kwenye Maonesho ya 39 ya Biashara ya Kimataifa yanayoendelea kwenye Viwanja vya Mwalimu Julius Nyerere pembezoni mwa barabara ya Pugu jijini Dar es Salaam.

Akizungumzia ushindi huo jana ndani ya banda la TTCL, Kaimu Ofisa Mtendaji Mkuu wa TTCL, Bw.Jotham Lujara alisema kampuni yao imestahili ushindi huo kutokana na huduma bora zinazotolewa kwenye sekta ya Habari na Mawasiliano kuanzia huduma yao ya interneti 'IP Pop -Internet Protocol Point of Presence' iliyotambulishwa hivi karibuni na nyinginezo.

Alisema huduma ya 'IP Pop -Internet Protocol Point of Presence' awali ilikuwa ikinunuliwa nje ya nchini kwa makampuni anuai yanayotoa huduma hizo barani Ulaya lakini kwa sasa inatolewa na kampuni TTCL ili kuwazogezea huduma wateja na wananchi kwa jumla.

Kwa upande wake Ofisa Mtatuzi wa Masuala ya Kiufundi wa TTCL, Fredrick Bernard akifafanua zaidi alisema kampuni hiyo hivi sasa imeanzisha huduma nyingine ya kuwawezesha wateja wake ikiwa ni pamoja na makampuni, taasisi na ofisi za Serikali kupata mawasiliano ya intaneti sehemu ambazo ziko mbali na njia ya Mkongo wa Taifa wa Mawasiliano kwa njia ya Satelaiti.

Bernard alisema teknolojia hiyo mpya ni muhimu sana kwa makampuni na wateja wengine kwani ina ubora, uhakika kwa matumizi na ni bei nafuu.

Alisema mbali na mawasiliano ya intaneti wateja wanaweza pia kupata huduma ya kuunganishwa kimawasiliano kwa shughuli za kiofisi kwa ofisi zaidi ya mbili ambazo zipo maeneo tofauti na kushirikiana kwa taarifa na mifumo ya kikomyuta (Mpls Vpn).

Alisema TTCL iliamua kuleta huduma hiyo kutokana na mahitaji makubwa ya matumizi ya intaneti kwa shughuli za maendeleo.

"Kuna maeneo ambayo awali yalihitaji huduma ya Mkongo(Fibre) lakini kutokana na umbali pamoja na gharama imekuwa ngumu kuwapelekea huduma, suluhisho la changamoto hiyo imeishapatikana, sasa taasisi hizo zinaweza pata mawasiliano ya intaneti kwa njia ya Satelaiti, ubora wake ni ule ule kama unaopatikana kwenye Mkongo (Fibre),"alisema Bernard.

Kwa upande wake, Kaimu Mkuu wa Biashara Kanda ya Dar es Salaam, Karim Bablia akifafanua zaidi juu ya huduma hiyo alisema itawasaidia zaidi wamiliki wa hoteli za kitalii, hospitali, vyuo na shule ambazo awali zilihitaji huduma ya intaneti yenye kasi maeneo yasio na mkongo na kupata huduma hiyo na kuongeza kasi ya maendeleo katika maeneo yao.

"Kinachotakiwa  ni mteja  kuleta maombi rasmi ya huduma anayoitaka kama ni intanenti au Mpls Vpn baada ya hapo mteja atapelekewa tathmini ya gharama ya kuunganishiwa juu ya huduma hiyo," alisema.

Aidha, Bablia aliongeza kuwa teknolojia ya satelaiti itaweza kutoa huduma za intaneti kwa wateja wake walio nje ya uwezo wa kufikiwa na huduma ya intaneti kupitia waya (mkongo).

Hivyo basi, teknolojia hii itashughulikia haraka changamoto za TEHAMA nchini, na kuchangia katika upatikanaji wa huduma na taarifa kwa haraka zaidi.

"Kupitia satelaiti wateja wanategema kupata huduma mbalimbali kama vile intaneti yenye kasi,Mkutano kwa njia ya video (Video conference) na MPLS VPN,” alifafanua.

Alibainisha kuwa Kampuni ya Simu Tanzania (TTCL) sasa inaendelea na mkakati wake kufanya mabadiliko katika kampuni na biashara kwa lengo la kuhakikisha kuwa inatoa fursa  kwa taasisi, makampuni ya umma na binafsi ili waweze kuongeza ufanisi na uzalisha katika maeneo yao, kuongeza pato na kukuza uchumi wa Taifa.

Vodacom kutatua tatizo la mawasiliano chini ya ardhi

Friday, July 3 2015, 0 : 0


TATIZO la kupata mawasiliano ya simu kwenye vituo vya usafiri vilivyojengwa chini ya ardhi nchini Afrika Kusini limekuwa ni tatizo sugu kwa muda mrefu.

Kituo maarufu cha Gautrain ambacho kimekuwa kikitumiwa na wasafiri wengi wakiwemo wanafunzi,wafanyakazi na watalii kwa muda mrefu tangu kifunguliwe mwaka 2010 kimekuwa kikikabiliwa na tatizo la mtandao ambao ulisababisha wasafiri wanaokitumia kituo hicho kushindwa kuwasiliana kwa njia ya simu na barua pepe.

Kampuni ya Vodacom imejitosa kumaliza tatizo hilo kwa wateja wake ambapo kwa kushirikiana na idara inayosimamia usafiri wa reli na barabara,uongozi wa kituo cha Gautrain, makampuni ya Bombela na Strategic kwa pamoja makampuni hayo yanafanya mchakato wa kumaliza tatizo la mawasiliano katika kituo hicho.

Afisa Mtendaji Mkuu wa Ukuzaji Teknolojia wa kampuni ya Vodacom Afrika ya Kusini, Andries Delport anasema “Siku zote nilikuwa nakerwa na kukosekana mtandao wa mawasiliano ya simu na intaneti kwenye vituo vya treni vilivyopo ardhini hali ambayo imekuwa ikiwasababishia usambufu abiria.

"Tunajivunia kuwa mtandao wetu mkubwa nchini Afrika Kusini tumeamua kumaliza tatizo hili kwa wateja wetu” alisema.

Tatizo  hili litamalizika kutokana na vifaa bora vya mawasiliano vilivyofungwa na Vodacom  katika vituo vitatu vya treni za ardhini,vifaa hivyo vya kisasa ambavyo ni pamoja na antenna za kurusha mawasiliano zimeunganishwa na mkongo wa mawasiliano uliopo eneo la Rosebank na hatua hii pia itawezesha upatikanaji wa huduma za internet kwa urahisi.

“Utekelezaji huu ni wa awamu ya kwanza tukimaliza hatua hii tutajenga mtandao wa mawasiliano chini ya ardhi  jia yote inayopita treni na kuhakikisha mawasiliano yanakuwa mazuri muda wote,tuko katika mazungumzo ya awali na wadau tutakaoshirikiana nao kutekeelza mradi huu wa kuboresha mawasiliano kwenye miundombinu ya usafiri iliyojengwa chini ya ardhi,” alisema Delport.

  • Asas awataka vijana kuanzisha miradi

    Monday, July 6 2015, 0 : 0


    KAMANDA wa Umoja wa Vijana wa UVCCM wa Mkoa wa Iringa, Bw. Salim Asas amewataka vijana wa kiume kuwaiga vijana wa kike kwa kuanzisha miradi mbalimbali ili kujikwamua kiuchumi.

    Akizungumza jana wakati wa uzinduzi wa Kikundi cha Umoja wa akinamama cha Inspire Group mkoani hapa alisema kuwa vijana wa kike wamekuwa na miradi mingi na kukua tofauti na wanaume.
     
    Katika uzinduzi huo kamanda huyo alichangia sh.mil.5 kwa ajili ya kuwaendeleza akina mama na kuungana nao katika kufanikisha miradi watakayoianzisha kwa ajili ya maendeleo.

    Bw.Asas alisema kuwa Vikundi vya akina  mama vimekuwa ni mfano wa kuigwa daima na kutekeleza hivyo ni suala la kuigwa kwa wengine.
     
    "Vijana wa kiume bado wamekuwa ni tatizo katika kuanzisha vikundi na kuviendeleza kwa kujikimu kiuchumi,hivyo wanatakiwa kuwaiga  akinamama ili kuhakikisha kufikia malengo ambayo wamejipangia badala ya kujihusisha na unywaji wa pombe na kushindwa kufanya kazi kwa uaminifu ndani na nje ya vikundi vyao", alisema Bw. Asas.
     
    Aliongeza kuwa ndani ya Mkoa wa Iringa kuna fursa nyingi ambazo endapo vijana wa kiume na vijana wa kike wangekuwa wabunifu wangeibua miradi mingi.

    Awali, Mwenyekiti wa Kikundi hicho cha Inspire Group Bi.Glory alisema kuwa wameanzisha miradi ya kufuga kuku na upambaji wa mapambo kwenye sherehe mbalimbali.

    Pia wanakikundi hukopeshana hata hivyo wanakabiliwa na ukosefu   wa mitaji ya kuendesha kikundi chao na tayari wamenunua  eneo kwa sh. milioni tano kwa ajili ya kuendeleza miradi yao.

  • Exim yajivunia mafanikio maonyesho Sabasaba

    Monday, July 6 2015, 0 : 0


    USHIRIKI wa benki ya Exim kwenye maonyesho ya Kimataifa ya biashara ya Sabasaba yanayoendelea jijini Dar es Salaam umeonyesha mafanikio makubwa ambapo pamoja na fursa nyingine benki hiyo pia imefanikiwa kusogeza huduma zake karibu na wateja wake wanaoshiriki na kuhudhuria maonyesho hayo.

    Mbali na kutoa ushauri wa kibenki kwa washiriki na wateja wanaotembelea banda la maonyesho ya benki hiyo, benki hiyo pia imeweka mashine ya ATM  jirani na banda hilo ili kuwapunguzia adha ya kubeba kiasi kikubwa cha fedha wateja wake wanaofanya manunuzi kwenye maonyesho hayo sambamba na kujali usalama wa fedha zao.

    Akizungumza na waandishi wa habari  kwenye maonyesho hayo mwishoni mwa juma lililopita, Mkuu wa Matawi ya Benki hiyo, Bi.Agnes Kaganda alisema mafanikio hayo kwa kiasi kikubwa yamechangiwa na huduma nzuri zinazotolewa kwa weledi na maofisa wa benki hiyo.

    "Tumekuwa tukipokea wateja na wageni wengi sana wanaohitaji maelezo ya huduma zetu mbalimbali na kwa kweli pia tumefanikiwa kupata wateja wengi ambao wamefungua akaunti zao ili washiriki; wengi wameonyesha kuridhishwa na huduma zetu," alibainisha.

    Kwa mujibu wa Bi. Kaganda mbali na huduma nyingine wateja wengi waliotembelea banda la benki hiyo wamekuwa wakipewa maelezo ya kutosha na faida kuhusu matumizi na usalama wa kadi za kutolea fedha za FAIDA zinazotolewa na benki hiyo.

    "Pia tumekuwa tukiwahamasisha wateja na washiriki wanaotutembelea hapa kuhusu umuhimu wa wao kufungua akaunti ya amana (fixed deposit account) ambapo kwa sasa tunaendelea na kampeni ya kuhamasisha Watanzania kujenga utamaduni kuweka akiba," alibainisha Bi.Kaganda.

  • Asasi zatakiwa kutafsiri dhana ya kilimo

    Monday, July 6 2015, 0 : 0


    ASASI za kifedha zimetakiwa kufsiri kwa vitendo dhana yao ya madirisha ya kilimo na kuhakikisha wanatoa elimu kwa wakulima namna ya kunufaika na kilimo chao kupitia madirisha hayo.

    Kwa miaka 10 sasa serikali imekua na nia njema ya kumtoa mkulima katika umasikini hivyo kuna kila sababu kwa asasi za kifedha ambazo zimeanzisha dhana hiyo kuunga mkono mpango wa serikali wa kusaidia sekta ya kilimo.

    Mkuu wa wilaya ya Hai, Anthony Mtaka amesema hayo katika kikao cha pamoja na bodi za vyama vya ushirika,asasi za fedha,mamlaka ya mapato (TRA) na wawekezaji wilayani hapa.

    "Kwa miaka 10 serikali imesaidia kilimo kupitia pembejeo,zana za kilimo na sasa tupo katika benki ya kilimo....hii ni kumfanya mkulima kunufaika na kilimo chake" alisema.

    Amesema fursa na madirisha ya kilimo yaliyofunguliwa katika asasi za kifedha yatatoa fursa kwa wakulima kuzitumia lakini pia asasi hizo kuzitambua hati za kimila ili wakulima wakopesheke na hivyo kuboresha
    kilimo.

    Mtaka amesema kupitia juhudi hizo ni vyema asasi hizo zikaona haja ya kuzithamini hati za kimila ili kumsaidia mkulima.

    Aidha Mtaka ameiomba wizara ya kilimo nao kuwasaidia wakulima katika soko la mazao yao ili kuuza kwa urahisi na kunufaika na kilimo badala ya kulima lakini hawana uhakika wa masoko ya bidhaa zao.

    Katika hatua ingine mkuu huyo wa wilaya amezitaka bodi za vyama vya ushirika kutathmini aina ya mikataba waliyoingia na wawekezaji wa aina mbalimbali kama ina maslahi na vyama vyao.

    Amesema amefanya ziara katikavyama vya msingiwilayani humo na kubaini changamoto kadhaa ikiwamo mikataba ya uwekezaji ambayo inatakiwa kutazamwa upya.

    “Sina maana kuwa mvunje mikataba na wawekezaji wenu  ilikuna umuhimu kutazama masharti yaliyopo, hizi fedha kama Mil 40 mnazopewa ni ndogo, ninyi mnaweza kujipatia zaidi ya hizo kama mtawekeza wenyewe katika mashamba yenu”alisema.

    Kwa upande wao baadhi ya wajumbe wa vyama vya msingi,walimthibitishia mkuu huyo wa wilaya kwamba baadhiya mikataba waliingia baadaya kupata vitisho kutoka asasi na maafisa ambao hawakua na nia njema kwa madai kwamba wasipoingia mikataba mashamba yatataifishwa.
     
     

  • TIB yapokea bil.30/- kila mwaka

    Monday, July 6 2015, 10 : 6


    SERIKALI inatoa sh.bilioni 30 kila mwaka katika bajeti yake kwa ajiri ya kuiwezesha Benki ya Uwekezaji Tanzania (TIB) ili iweze kutoa huduma nzuri zaidi.

    Akizungumza Dar es Salaam jana na waandishi wa habari katika Maonyesho ya 39 ya biashara ya kimataifa Mkurugenzi mtendaji wa benki hiyo, Peter Noni alisema kutokana na kuyumba kwa benki hiyo Rais Jakaya Kikwete aliamua kutoa rai ya kupewa kiasi hicho ili kufufua benki yao.

    Alisema kuwa lengo lao ilikuwa kupata mtaji wa kiasi cha sh.bilioni 500 ambapo mpaka sasa serikali imewapa bilioni 110,hivyo wanafanya jitihada kwa kushirikiana na mfuko ya hifadhi ya jamii kupata ongezeko lililokuwa linahitajika.

    Noni alisema kwa kutambua umuhimu wa viwanda na uwekezaji wa viwanda nchini wamewekeza katika Kampuni la Reli Tanzania (TRL) na Shirika la Maendeleo ya Petroli Tanzania (TPDC) ili taasisi hiza ziweze kujiendesha kibiashara na kiuchumi.

    Alisema TRL wamewekeza kiasi cha sh.bilioni 12 kwa ajili ya kutengeneza vichwa 18 vya treni ili kufufua kampuni hiyo.

    Alisema kwa mwaka jana TIB ilikopesha mkopo wa sh.bilioni 100 na mwaka huu wanatarajia kukopesha zaidi ya bilioni 200.

    Pia aliongeza kuwa utafiti waliofanya umebaini kuwa Tanzania haina viwanda vingi vya gesi kwa sababu ya kutokuwa na umeme hivyo wakiwezeshwa watafanyakazi kwa ufanisi zaidi katika uchumi.

    "

michezo na burudani

Mkwassa ataka muda Taifa Stars

Monday, July 6 2015, 0 : 0


KOCHA Mkuu wa timu ya taifa (Taifa Stars), Boniface Mkwassa amesema wachezaji wake wamejitahidi kucheza vizuri hadi kupata sare ya ugenini dhidi ya Uganda katika mchezo wa marudiano wa kutafuta tiketi ya kucheza fainali za Afrika kwa wachezaji wanaocheza ligi za ndani (CHAN).

Taifa Stars imetupwa nje ya michuano hiyo, baada ya juzi kutoka sare ya bao 1-1 katika mechi iliyokuwa na ushindani iliyofanyika Uwanja wa Nakivubo mjini Kampala, Uganda.

Stars imetolewa katika michuano hiyo kwa kipigo cha jumla cha mabao 4-1, baada ya awali kufungwa mabao 3-0 katika mchezo wa kwanza uliochezwa Uwanja wa Amaan mjini Zanzibar wiki mbili zilizopita.

Mkwassa anaionoa Taifa Stars, baada ya kurithi mikoba ya kocha raia wa Uholanzi, Mart Nooij aliyetupiwa virago na Shirikisho la Mpira wa Miguu Tanzania (TFF) baada ya timu kufungwa mabao 3-0 na Uganda katika mchezo uliochezwa Zanzibar.

Akizungumza na waandishi wa habari baada ya mchezo huo, Mkwasa alisema mchezo ulikuwa mzuri na wachezaji wake walijitahidi kulinganisha na timu ilivyokuwa awali ambapo katika mechi hiyo walitengeneza nafasi chache na kuweza kutumia moja waliyoipata.

Kocha huyo alisema mechi hiyo ya kwanza Stars kucheza bila kufungwa baada ya kupoteza mechi tano mfululizo chini ya kocha aliyeondolewa, Nooij anaamini itarejesha amani katika timu isipokuwa wanahitaji mechi zaidi za kirafiki kwa ajili ya kujiandaa na mechi dhidi ya Nigeria ambayo ni muhimu kwa ajili ya kutafuta nafasi ya kucheza fainali za Mataifa ya Afrika (AFCON).

"Tunachohitaji kwa sasa ni TFF kutuandalia mechi za kirafiki, tutawaandikia ripoti kwa ajili ya maandalizi hayo na kikubwa tunawaomba TFF waifanyie kazi hiyo ripoti yetu," alisema Mkwassa.

Mkwassa alisema anawaomba Watanzania waendelee kuwaunga mkono kwani wamekaa na timu kwa muda mfupi wa wiki moja tu, lakini katika mchezo huo kuna kitu kimeonekana.

Alisema kikubwa wanahitaji muda kuweza kukaa na wachezaji wake  kwa muda mrefu ili kujenga timu iliyo bora. Timu hiyo inatarajiwa kurejea nchini leo mchana.

Dusan: Wachezaji Simba hawana pumzi, stamina

Friday, July 3 2015, 0 : 0


SIMBA hii si mchezo sio ile ya msimu uliopita, mwenye macho haambiwi tazama, jinsi kocha mpya wa mazoezi ya viungo wa klabu hiyo Mserbia Dusan Momcilovic alivyoanza kufanya vitu vyake jana kwa kuwahenyesha wachezaji kuhakikisha wanakuwa fiti asilimia mia moja.

Katika kuhakikisha msimu ujao timu ya Simba inakuwa moto wa kuotea mbali, imeamua kutengeneza benchi la ufundi jipya likiongozwa na Mwingereza Dylan Kerr, kocha wa viungo Dusan Momcilovic, pamoja na kocha wa makipa Abdul Idd Salim kuhakikisha msimu ujao inanyakuwa ubingwa.

Dusan jana alianza mazoezi ya kusprinti na baadaye kupanga koni na kuweka vituo tofauti, huku kila mchezaji akitakiwa kumaliza kituo jambo ambalo kwa muda mrefu lilikuwa halifanyiki kwa timu hiyo.

Mazoezi hayo yalifanyika katika klabu ya Sigara Chang'ombe jijini Dar es Salaam yakiudhuriwa na wachezaji wachache kutokana na wengine kuwepo katika timu ya Taifa kwa ajili ya michuano ya CHAN.

Mara baada ya kumaliza kwa mazoezi  hayo Dusan alisema, amegundua timu hiyo msimu uliopita ilikuwa haina nguvu na pumzi, hivyo kutokana na uwezo aliokuwa atahakikisha Simba inakuwa mfano wa kuigwa kwa kuwa na stamina ya hali ya juu.

"Mchezo wa mpira ni vita kama hauna nguvu, pumzi huwezi kucheza mchezo huo, hivyo nitaifanya Simba iwe katika kiwango cha juu katika suala zima la stamina kuhakikisha kila timu inayokutana nayo ione cha moto," alisema.

Hata hivyo aliusifia uwanja huo ni mzuri kwa mazoezi ya viungo si kwa mchezo wa soka kutokana na kutokuwa katika kiwango kizuri kiufundi.

Naye Kocha Mkuu wa timu hiyo Dylan Kerr alisema, amefurahishwa na uwezo wa wachezaji aliowakuta licha ya kuwa idadi yao ndogo kutokana na wengine kutofika na wengine kuwa katika majukumu ya timu ya Taifa.

"Wachezaji wazuri wanahitaji kujengwa kisaikolojia na kuwajengea uwezo wa kuweka akili zao zote kwenye kutafuta ushindi pamoja na mshikamano kuanzia wachezaji, viongozi, wanachama  pamoja na mashabiki tutajenga Simba nzuri", alisema.

Mbali na hilo kocha huyo alisema uwanja anaoutumia kwa ajili ya mazoezi sio mzuri, hivyo wanatarajia kutafuta kiwanja chenye kiwango cha hali ya juu ili pindi watakapokwenda kupiga kambi kuhakikisha timu hiyo inacheza soka la hali ya juu.

Ameisifia hali ya hewa ya Tanzania hususani Dar es Salaam, kuwa nzuri hivyo atafanya kazi kwa uwezo wake wote ili kuwapa faraja wana Simba ambao kwa muda mrefu wamekuwa katika majonzi.

Takribani miaka mitatu sasa klabu ya Simba haijashiriki michuano ya Kimataifa kutokana na kufanya vibaya katika Ligi Kuu Tanzania Bara huku ikibadilisha mara kwa mara makocha.

  • Chile yanyakua Copa America mbele ya Messi

    Monday, July 6 2015, 0 : 0


    WENYEJI wa michuano ya Kombe la Copa America, Chile juzi wametawazwa kuwa mabingwa wapya wa mashindano hayo baada ya kuifunga Argentina kwa mikwaju ya penalti 4-1.

    Katika mechi hiyo ambayo mashabiki wengi kuwa Argentina ingeweza kunyakua ubingwa huo, ilishuhudiwa wenyeji hao wanawabania wapinzani wao na kulazimisha suluhu hadi dakika 90 za kawaida zinamalizika.

    Baada ya dakika 90 kwenda suluhu mwamuzi wa mchezo huo akalazimika kuongeza dakika 30 na kuifanya mechi hiyo kucheza dakika 120 bila ya timu yoyote kupata bao.

    Katika hatua za kupigiana penalti wenyeji chile walifanikiwa kupata penalti 4 dhidi ya 1 ya Argentina.

    Mshambuliaji wa Arsenal, Sanchez ndiye aliyefunga penalti ya nne ya Chile na kumaliza mchezo, baada ya Gonzalo Higuain na Ever Banega wa Argentina kukosa mikwaju yao.

    Katika mchezo huo kiungo wa Argentina, Angel di Maria alilazimika kutoka nje kipindi cha kwanza baada ya kuumia nyama.

    Kwa matokeo hayo, Argentina inakuwa timu yenye bahati mbaya baada ya kushindwa kunyakua taji katika fainali mbili mfululizo baada ya mwaka jana kufungwa na Ujerumani katika mchezo wa fainali ya michuano ya Kombe la Dunia.

    Hatua hiyo, inamfanya nahodha wa Argentina, Lionel Messi akiwa anashuhudia manahodha wenzake wakichukua makombe mbele yake, huku akiwa ameshindwa kuisaidia nchi yake katika uchezaji wake.
     
    Wachezaji waliokwamisha penalti zao kimiani kwa upande wa Chile mbali na Sanchez ni Charles Aranguiz, Arturo Vidal na Matias Fernandez, wakati Lionel Messi alifunga penalti pekee kwa upande wa Argentina.

    Argentina: Romero, Zabaleta, Demichelis, Otamendi, Rojo, Biglia, Mascherano, Pastore, Banega, Messi, Aguero/Higuain, Di Maria/Lavezzi

    Chile: Brav, Isla, Medel, Silva, Beausejour, Aranguiz, Diaz, Vidal, Valdivia, Fernandez, Sanchez, Vargas/Henriquez.

  • AZM FC yaendelea kuivutia kasi Kagame Cup

    Monday, July 6 2015, 0 : 0


    TIMU ya Azam FC imeendelea kujifua kwa ajili ya kujiandaa na michuano ya Kombe la Kagame inayotarajiwa kuanza kutimua vumbi Julai 18, mwaka huu.

    Katika michuano hiyo itawakilishwa na timu tatu; Azam FC, mabingwa wa Tanzania Bara, Yanga SC ambao watacheza mechi ya ufunguzi dhidi ya Gor Mahia ya Kenya itakayochezwa Uwanja wa Taifa, Dar es Salaam na KMKM.

    Katika kujiandaa na michuano hiyo, Azam FC inaendelea na mazoezi huku wachezaji wake wa kigeni, Pascal Wawa na Kipre Tcheche tayari wameungana na wenzao katika mazoezi hayo.

    Pia timu hiyo imemleta mchezaji raia wa Ivory Coast aliyekuwa akiichezea timu ya Joanness, Vincent de Paul kutoka nchini humo kwa ajili ya majaribio.

    Akizungumza na mwandishi wa habari hii Dar es Salaam jana Ofisa Habari wa Azam FC, Jafar Idd alisema kwa sasa kikosi chao kipo katika maandalizi ya makali, ili kuhakikisha wanatwaa ubingwa kwa mwaka huu.

    Alisema kocha wa timu hiyo raia wa Uingereza, Stewart Hall ametaka mechi nne za kirafiki kabla ya kuanza kwa michuano hiyo.

    Ofisa huyo alisema hadi sasa kikosi chake kimeshacheza mchezo mmoja na timu ya Friends Rangers na kuibuka na ushindi wa mabao 4-2.

    Mechi nyingine za kirafiki watacheza tena Julai 7 na JKT Ruvu katika Uwanja wa Karume, Julai 10 watakutana na Coastal Union na Julai 11, mwaka huu watacheza na African Sports zote za Jijini Tanga.

    "Mwalimu alitaka mechi nne za kirafiki ili kupima kiwango cha wachezaji wake mapema kabla ya kuanza kwa michuano hiyo, pia mechi hizo zitasaidia kuwaweka fiti wachezaji wake," alisema.

    Alisema kwa sasa kiungo chipukizi wa timu hiyo, Joseph Kimwaga anaendelea vizuri kutokana na kukaa nje zaidi ya mwaka akiuguza jeraha la mguu wake.

    "Kimwaga alicheza mchezo dhidi ya Rangers na kufunga goli moja, hivyo tunaamini yupo vizuri na yupo tayari kwa ajili ya michauano ya Kagame," alisema ofisa huyo.

    Jafar aliongeza kuwa kikosi chake kipo kamili, kwani hakina mchezaji yeyote aliye na majeraha makubwa.

  • TFF yapanga makundi Ligi Daraja la Pili

    Monday, July 6 2015, 0 : 0


    SHIRIKISHO la Mpira wa Miguu Tanzania (TFF), imesema Ligi Daraja la Pili (SDL) kwa msimu wa 2015/2016 itachezwa katika makundi manne ya timu sita sita kwa mtindo wa nyumbani na ugenini ikiwa na marekebisho yaliyofanywa na Kamati ya Utendaji ya shirikisho hilo.

    Kwa mujibu wa taarifa iliyotumwa kwa vyombo vya habari Dar es Salaam jana na Ofisa Habari wa TFF, Baraka Kizuguto, timu itakayoongoza kundi itacheza Ligi Daraja la Kwanza (FDL) msimu wa 2016/2017 wakati ya mwisho katika kila kundi itarudi kucheza Ligi ya Mkoa wake kwa msimu wa 2016/2017.

    Aliyataja makundi ya SDL kuwa Kundi A ni Abajalo FC (Tabora), Singida United (Singida), Mvuvuma FC (Kigoma), Mirambo FC (Tabora), Green Warriors (Dar es Salaam) na Transit Camp (Dar es Salaam).

    Alisema timu zinazounda Kundi B ni Bulyanhulu FC (Shinyanga), JKT Rwamkoma (Mara), Pamba FC (Mwanza), AFC Arusha, Madini FC (Arusha) na Alliance Schools (Mwanza).

    Kundi C ni Kariakoo (Lindi), Mshikamano FC (Dar es Salaam), Cosmopolitan (Dar es Salaam), Abajalo FC (Dar es Salaam), Changanyikeni Rangers (Dar es Salaam) na Villa Squad (Dar es Salaam).

    Kizuguto alisema timu za African Wanderers (Iringa), Mkamba Rangers (Morogoro), Town Small Boys (Ruvuma), Wenda FC (Mbeya), Coca-Cola Kwanza FC (Mbeya) na Sabasaba United (Morogoro) zitakuwa Kundi D.

    "Klabu nyingi bado hazijatuma jina la uwanja wa nyumbani, hivyo zinakumbushwa kufanya hivyo haraka, ili kurahisisha upangaji wa ratiba," alisema Kizuguto.

    Alisema Ligi Daraja la Pili msimu wa 2015/2016 inatarajia kuanza Oktoba 17, mwaka huu.

  • Tambwe, Busungu matumaini kibao Kagame Cup

    Monday, July 6 2015, 0 : 0


    MSHAMBULIAJI wa mabingwa wa Tanzania Bara Yanga, Amis Tambwe amesema maandalizi yao kwa ajili ya michuano ya Kombe la Kagame yanakwenda vizuri na kuwataka mashabiki wa timu hiyo kuwapa sapoti.

    Michuano ya Kagame inatarajia kuanza kutimua vumbi Julai 18, mwaka huu nchini katika Uwanja wa Taifa, Dar es Salaam huku yanga ikifungua pazia la mashindano hayo shidi ya Gor Mahia ya Uganda.

    Akizungumza na waandishi wa habari jana baada ya mazoezi ya timu hiyo kumalizika, Tambwe alisema anajua ushindani utakuwa mkubwa lakini kikubwa ni mashabiki kuwaunga mkono ili kombe hilo libaki nchini.

    Alisema itakuwa vizuri kombe hilo likabaki Tanzania kwa kuwa kuna timu mbili kama wenyeji wakiwemo wao na Azam FC, lakini anaomba mashabiki waiombee Yanga iweze kulibakisha kombe hilo.

    "Najua kutakuwa na ushindani mkubwa katika michuano hiyo, itakuwa ndiyo mara yangu ya kwanza kucheza michezo hii nikiwa na Yanga, lakini si mgeni nayo, kikubwa tunawaomba mashabiki watuunge mkono.

    Hata hivyo mshambuliaji huyo alijiunga na Yanga msimu uliopita akitokea kwa mahasimu wa timu hiyo, Simba alisema katika michuano hiyo anaihofia Azam FC kwa kuwa ina kikosi chenye wachezaji wenye uwezo mkubwa na itawabidi kuwa nao makini.

    Alisema katika mazoezi chini ya kocha wao, Hans der van Pluijm amekuwa akitoa maelekezo mazuri na wachezaji wote wameonekana kumuelewa vyema, kitu ambacho ana imani wanaweza kulibakiza kombe nchini.

    Kwa upande wake mchezaji mpya wa mabingwa hao aliyesajiliwa kutoka Mgambo Shooting, Malimi Busungu alisema anawaomba wana-Yanga kuwa na imani naye na kumuomba Mungu aweze kuwasaidia waweze kunyakua ubingwa huo.

    "Kikubwa nawaomba mashabiki wanipe moyo kwa kuwa michuano yenyewe ni mikubwa, hivyo dua zao ni muhimu zaidi ili tuweze kufanya vyema katika kinyang'anyiro hicho," alisema Busungu.